Nieuwe aanpak verbeteren gezondheid huishoudens in armoede

Armoede en gezondheid hangen nauw met elkaar samen. Mensen die - langdurig - in armoede leven voelen zich vaak minder gezond en overlijden op jongere leeftijd. Leven in armoede veroorzaakt veel stress, mensen hebben letterlijk 'veel aan hun hoofd'. Hierdoor ervaren ze geen ruimte - mentale bandbreedte - en ontbreekt het vaak aan motivatie om met gezondheid aan de slag te gaan. Daar wil Meppel verandering in brengen. Door de krachten te bundelen en de behoeften en mogelijkheden van mensen in armoede centraal te stellen.

Wethouder Stam: "In Meppel hebben we veel initiatieven om schade door armoede tegen te gaan. Professioneel, maar ook heel veel vrijwilligers zetten zich in om te voorkomen dat mensen niet mee kunnen doen in de samenleving. Juist huishoudens in armoede hebben een extra steuntje nodig om aan hun gezondheid te werken. Met een laag inkomen sta je er in Meppel niet alleen voor. Organisaties, instellingen en particulieren willen mensen meer perspectief geven; gemeentebreed, maar ook steeds meer - dichtbij de inwoners - in de wijken. Samen zoeken we nu naar nieuwe methoden om de negatieve gevolgen van armoede voor de gezondheid te bestrijden."

De Geweldige Wijk

In Meppel is van ten minste 1.000 gezinnen bekend dat ze in armoede leven. Daarnaast zijn er (te) veel mensen die nauwelijks kunnen rondkomen. Dat kan een zzp’er zijn die op dit moment geen klussen heeft of een stel dat in scheiding ligt en nu dubbele (woon)lasten heeft. Om in deze gezinnen de stress door armoede te verminderen en ruimte te maken voor gezondheid is de gemeente Meppel sinds vorig jaar pilotgemeente voor De Geweldige Wijk.

Een vernieuwende aanpak om mensen met een kleine beurs beter te ondersteunen en weer meer regie te geven over hun eigen gezondheid en geluk. Samen met Welzijn Mensenwerk, een lokale klankbordgroep, het lectoraat De Gezonde Stad van de hogeschool Windesheim en de GeluksBV wordt een programma ontwikkeld dat de dagelijkse behoeften en mogelijkheden van mensen in armoede centraal zet.

In de eerste fase van het programma leren mensen via een app hun eigen hulp te organiseren. De hulp wordt geboden door iedereen in Meppel die dat wil; bewoners, organisaties en bedrijven.

Minder stress

"Deze laagdrempelige app is de sleutel tot alles wat er in Meppel al is", aldus Hayat El Mahjoubi, kwartiermaker van het programma en werkzaam bij Welzijn MensenWerk. "Het kan mensen helpen hun dagelijkse problemen op te lossen en zo de stress veroorzaakt door die problemen te verminderen. Met de vrijgekomen ruimte - bandbreedte - in hun hoofd kan men vervolgens werken aan nieuwe vaardigheden en gedrag ter verbetering van hun gezondheid en geluk. Uiteindelijk hoop je dat de vragers van hulp zelf ook gever kunnen worden.

Mensen leren van een vertrouwenspersoon hoe de app te gebruiken is. Via de app kunnen ze bijvoorbeeld aangeven dat de wasmachine kapot is, hun kind een winterjas nodig heeft of dat ze graag willen sporten. De vraag wordt vervolgens beantwoord door een gever van hulp. Via de app vindt een kennismakingsgesprek plaats. Als dit goed is gegaan, maken ze een afspraak. Alleen mensen die op of onder de armoedegrens leven mogen hulp vragen maar iedereen in Meppel kan hulp aanbieden.

De kern van de eerste fase van het programma - het verminderen van stress - is dat we denken vanuit overvloed. Er is genoeg. Het ligt alleen vaak op de verkeerde plek om van nut te zijn. Door de vraag te stellen kunnen we meer delen. Dat is voor iedereen goed."

Preventie

Carin Cuijpers, initiatiefnemer van De Geweldige Wijk: "We werken vraaggericht: we ontsluiten het bestaande netwerk van organisaties, ondernemers en bewoners in reactie op die vraag. Vervolgens gaan mensen werken aan hun veerkracht en mentale fitheid om tenslotte gemotiveerd en vanuit mogelijkheden met gezondheid aan de slag te gaan. Deze strategie maakt de aanpak anders dan veel bestaande interventies: integraal werken vanuit de behoeften en mogelijkheden van de mensen waar het om gaat.

Vandaag wordt De Geweldige Wijk Meppel bekrachtigd. De partners tekenen een gezamenlijke pledge (= plechtige belofte) als onderdeel van het landelijke programma Alles is Gezondheid.

Met de pledge zeggen we JA tegen een van de noodzakelijke uitdagingen van deze tijd om preventief te werken aan een gezonder en vitaler Nederland voor iedereen. In Meppel in het bijzonder voor gezinnen in armoede."

Start

De eerste gezinnen gaan deze maand met De Geweldige Wijk app aan de slag. Hayat El Mahjoubi: "Als de resultaten goed zijn dan kunnen meer gezinnen, mensen met de app meedoen. Wij zijn er in Meppel klaar voor om nu echt met elkaar het verschil te gaan maken. Voor, maar nadrukkelijk ook met de mensen die dit zo hard nodig hebben! Binnenkort kunnen ook andere gemeenten die gaan voor het verkleinen van gezondheidsachterstanden bij De Geweldige Wijk aanhaken."